مصاحبه با استاد | نحوه برخورد با تهمت - قسمت 2 (به ترتیب امتیاز)

بنام خداوند هدایتگر (ان علینا للهدی)

سلام بر استاد عباسمنش عزیز و خانم شایسته دوست داشتنی و دوستان هم فرکانسی

گام 15: نحوه برخورد با تهمت : 2

سوره نور:

إِنَّ الَّذِینَ جَاءُوا بِالإفْکِ عُصْبَهٌ مِنْکُمْ لا تَحْسَبُوهُ شَرًّا لَکُمْ بَلْ هُوَ خَیْرٌ لَکُمْ لِکُلِّ امْرِئٍ مِنْهُمْ مَا اکْتَسَبَ مِنَ الإثْمِ وَالَّذِی تَوَلَّى کِبْرَهُ مِنْهُمْ لَهُ عَذَابٌ عَظِیمٌ ﴿١١﴾

همانا آن گروه منافقان که به شما مسلمین بهتان بستند مى پندارید ضررى به آبروى شما مى رسد بلکه خیر و ثواب نیز خواهید یافت و هر یک از آنها به عقاب اعمال خود خواهند رسید و آن کس از منافقان که راءس و منشاء این بهتان بزرگ گشت هم او به عذابى سخت معذب خواهد شد.

نکته مهم در این آیه این است که ذکر نشده چه تهمتی زده شده است، به این دلیل که ذکر نوع تهمت اهمیتی ندارد. وقتی در قرآن گفته نشده یعنی لزومی نداشته و نیازی به پیدا کردن شان نزول نیست چون مفسران مختلف، برداشتها و تفسیرهای متفاوتی خواهند داشت و در واقع تفسیرها گمراه کننده است. طبق این آیه چه فردی که تهمت زده و چه افرادی که آن را نشر می دهند گناهکارند. این نشان میدهد که ما نباید در این مجالس باشیم و اگر هم بودیم نباید هم کلام شویم و بهترین کار این است که آن مجلس را بدون واکنشی ترک کنیم و یا اگر آن فرد ارزش داشته باشد تذکر دهیم و حد و مرز خود را برایش مشخص کنیم و در صورت تکرار رابطه را قطع کنیم. باید بدانیم که دوستان ما خیلی بیشتر از چیزی که فکر کنیم در شخصیت و باورهای ما تاثیرگذارند پس باید در انتخاب دوست صمیمی که وقت زیادی با آنها میگذرانیم و دوستی عمیق و نزدیکی داریم دقت زیادی داشته باشیم و البته که قطعا طبق تعریف دوست صمیمی آدم بیشتر از دو یا حداکثر 3 دوست صمیمی نمی تواند داشته باشد. من خوشبختانه در هر دوره ای از زندگی بیشتر از 2 تا دوست صمیمی نداشتم و در این سن هم که فقط یکی دارم خدا رو شکر که اون هم جزو شاگرد های استاد هست.

لَوْلا إِذْ سَمِعْتُمُوهُ ظَنَّ الْمُؤْمِنُونَ وَالْمُؤْمِنَاتُ بِأَنْفُسِهِمْ خَیْرًا وَقَالُوا هَذَا إِفْکٌ مُبِینٌ ﴿١٢﴾

آیا سزاوار این نبود که شما مؤمنان زن و مردتان چون از منافقان چنین بهتان و دروغها شنیدید حسن ظنتان درباره یکدیگر بیشتر شده و گویید این دروغى است آشکار؟!

یعنی تحت تاثیر تهمتها قرار نگیرید و متزلزل نشوید و شک نکنید که نکنه ایرادی دارید.

لَوْلا جَاءُوا عَلَیْهِ بِأَرْبَعَهِ شُهَدَاءَ فَإِذْ لَمْ یَأْتُوا بِالشُّهَدَاءِ فَأُولَئِکَ عِنْدَ اللَّهِ هُمُ الْکَاذِبُونَ ﴿١٣﴾

چرا منافقان بر ادعاى خود چهار شاهد اقامه نکردند پس در حالى که شاهد نیاوردند البته نزد خدا مردمى دروغگویند.

طبق این آیه حتی اگر فردی در خلوت خود اشتباهی انجام داد که فقط تو دیدی و در ملاء عام نبوده که 4 شاهد داشته باشی اصلا نباید در موردش صحبت کنی. چون هر کسی نتیجه اعمال خود را می گیرد . این نگاه باعث تقویت این باور می شود که باید به آزادی های فردی تا زمانی که باعث ضربه به دیگران نشود احترام گذاشت.

إِذْ تَلَقَّوْنَهُ بِأَلْسِنَتِکُمْ وَتَقُولُونَ بِأَفْوَاهِکُمْ مَا لَیْسَ لَکُمْ بِهِ عِلْمٌ وَتَحْسَبُونَهُ هَیِّنًا وَهُوَ عِنْدَ اللَّهِ عَظِیمٌ ﴿١۵﴾

زیرا شما آن سخنان منافقان را از زبان یکدیگر تلقى کرده و حرفى بر زبان مى گویید که علم به آن ندارید و این کار را سهل و کوچک مى پندارید در صورتى که نزد خدا بسیار بزرگ است.

در واقع ادامه دادن زنجیره غیبت را که کاری ساده در نظر می گیرید، گناه بزرگی است.

وَلَوْلا إِذْ سَمِعْتُمُوهُ قُلْتُمْ مَا یَکُونُ لَنَا أَنْ نَتَکَلَّمَ بِهَذَا سُبْحَانَکَ هَذَا بُهْتَانٌ عَظِیمٌ ﴿١۶﴾

چرا به محض شنیدن این سخن نگفتید که هرگز ما را تکلم به این روا نیست ؟ خداوندا منزهى تو، این بهتان بزرگ و تهمت محض ‍ است.

وقتی تهمتی را می شنوید باید زنجیره را قطع کنید و خودتان ادامه این زنجیره نباشید و به دیگری نگویید. بخصوص در این دوره که با وجود شبکه های اجتماعی و راحتی انتقال خبرها، باید حواسمان باشد ما جزء این شبکه انتقال شایعات نباشیم و ببینیم آیا خودمان کاملا منزه هستیم و اشتباه نمی کنیم که بخواهیم دیگران را قضاوت کنیم و آیا اگر در شرایط آنها باشیم آیا همانگونه رفتار نمی کنیم؟ ضمنا باید توجه داشته باشیم وقتی کسی را قضاوت می کنیم در واقع داریم به همان چیزی که محکوم می کنیم توجه می کنیم و در مدار آن چیزی قرار می گیریم که نمی خواهیم برایمان اتفاق بیفتد چون طبق قانون به هر چه توجه کنی، از اصل و اساس آن را جذب می کنی.

سوره حجرات:

یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لا تُقَدِّمُوا بَیْنَ یَدَیِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ سَمِیعٌ عَلِیمٌ ﴿١﴾

اى کسانى که ایمان آورده اید در حکم کردن از خدا و رسول او پیشى مگیرید و از خدا پروا کنید که خدا شنواى دانا است.

یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لا تَرْفَعُوا أَصْوَاتَکُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِیِّ وَلا تَجْهَرُوا لَهُ بِالْقَوْلِ کَجَهْرِ بَعْضِکُمْ لِبَعْضٍ أَنْ تَحْبَطَ أَعْمَالُکُمْ وَأَنْتُمْ لا تَشْعُرُونَ ﴿٢﴾

اى کـسـانـى کـه ایـمـان آورده ایـد صـداى خـود را بـلنـدتـر از صـداى رسـول اللّه بـرنـیـاوریـد و بـا او به صوت بلند سخن مگویید آن چنان که با یکدیگر سخن مى گویید تا اعمالتان ندانسته بى نتیجه نشود.

إِنَّ الَّذِینَ یَغُضُّونَ أَصْوَاتَهُمْ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ أُولَئِکَ الَّذِینَ امْتَحَنَ اللَّهُ قُلُوبَهُمْ لِلتَّقْوَى لَهُمْ مَغْفِرَهٌ وَأَجْرٌ عَظِیمٌ ﴿٣﴾

بـه درسـتـى آنـان کـه صـوت خـود را در بـرابـر رسـول خـدا آهسته برمى آورند کسانیند که خدا دلهایشان را براى تقوى بیازموده، ایشان مغفرت و اجرى عظیم دارند.

إِنَّ الَّذِینَ یُنَادُونَکَ مِنْ وَرَاءِ الْحُجُرَاتِ أَکْثَرُهُمْ لا یَعْقِلُونَ ﴿۴﴾

بـه درسـتـى آنـان کـه تـو را از پـشـت دیـوار حـجـره هـا بـانـگ مـى زنـنـد بـیـشـتـرشـان تعقل ندارند.

آیات 1 تا 4 سوره حجرات، که در مورد نوع رفتار با پیامبر می باشند نشان می دهند که بعضی آیات دقیقا در مورد شرایط زمان پیامبر است . یعنی هر جا آیه ای برای ما غیر منطقی بود در واقع ایرادی در آن آیه نیست بلکه آن آیه برای پیامبر و در زمان و شرایط خاص آن موقع گفته شده است. ولی اصول قرآن آیه هایی است که فارغ از شرایط زمانی و در هر موقعیتی و در زمان همه پیامبران تغییر نکرده اند و در هر حالتی حاکم هستند. یک مساله ای که من قبلا داشتم همین آیاتی بود که از نظرم منطقی نبود و با این دوره سازگار نبود و البته که همیشه هم به ما گفته بودند قرآن واسه همه زمانها بوده و این غیر منطقی بودن خیلی شک و شبهات در من ایجاد کرده بود که هزاران بار سپاسگزارم از خداوند هدایتگر که من رو با این سایت آشنا کرد و اینجا بود که با حقایق آشنا شدم و از سردرگمی و گمراهی نجات پیدا کردم.

یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِنْ جَاءَکُمْ فَاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَیَّنُوا أَنْ تُصِیبُوا قَوْمًا بِجَهَالَهٍ فَتُصْبِحُوا عَلَى مَا فَعَلْتُمْ نَادِمِینَ ﴿۶﴾

هـان اى کـسـانـى کـه ایمان آورده اید اگر فاسقى خبرى برایتان آورد تحقیق کنید تا مبادا نـدانـسـتـه به قومى بى گناه حمله کنید و بعدا که اطلاع یافتید از کرده خود نادم شوید.

حواسمان باشد که خبرهای نادرستی که به اشتباه باور کردیم ادامه ندهیم و منتشر نکنیم که باعث ایجاد مشکل برای دیگران شویم.

یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اجْتَنِبُوا کَثِیرًا مِنَ الظَّنِّ إِنَّ بَعْضَ الظَّنِّ إِثْمٌ وَلا تَجَسَّسُوا وَلا یَغْتَبْ بَعْضُکُمْ بَعْضًا أَیُحِبُّ أَحَدُکُمْ أَنْ یَأْکُلَ لَحْمَ أَخِیهِ مَیْتًا فَکَرِهْتُمُوهُ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ تَوَّابٌ رَحِیمٌ ﴿١٢﴾

هـان اى کـسانى که ایمان آورده اید! از بسیارى گمانها اجتناب کنید که بعضى از گمانها گـنـاه اسـت، و از عـیـوب مردم تجسس مکنید و دنبال سر یکدیگر غیبت مکنید، آیا یکى از شما هـسـت که دوست بدارد گوشت برادر مرده خود را بخورد؟ قطعا از چنین کارى کراهت دارید و از خدا پروا کنید که خدا توبه پذیر مهربان است.

چیزی را که علمی در مورد آن نداریم، ممکن است اشتباه کنیم و نباید ادامه دهیم و ضمنا دنبال زندگی دیگران و اینکه بقیه چکار می کنند نباشیم. وقتی سرمان در زندگی دیگران باشد و تجسس کنیم به دنبال آن غیبت هم می آید. کسی که هدفمند است همیشه در حال کار کردن روی خود و کنترل ذهن برای رسیدن به هدفش است و وقتی برای تجسس در زندگی دیگران ندارد. طبق آیه فوق وقتی غیبت می کنیم مثل اینه که گوشت برادر مرده خودمون رو بخوریم. یادآوری همیشگی این جمله کافیه که هیچوقت علاقه ای به غیبت کردن نداشته باشیم. غیبت کردن در مورد افرادی که نمی شناسیم باعث بوجود آمدن ذهنیت منفی در مورد آنها میشه و همین ذهنیت منفی رابطه ما را مدیریت میکنه و باعث برانگیختن همان ویژگی که نمیخواهیم در آن شخص و در تجربه زتدگی خودمان می شود.

خیلی باید دقت کنیم مایی که در حال کار کردن روی خودمان هستیم، کسی نباشیم که ادامه دهنده زنجیره غیبت و تهمت باشیم که از گناهان بزرگ است و ما را از اهداف و خواسته ها دور می کند.

در پناه خداوند شاد و سلامت و ثروتمند باشید.